مدیریت افشای اطلاعات

مدیریت افشای اطلاعات

تعریف افشای اطلاعات چیست؟

عمل افشای کلیه اطلاعات مربوط به یک شرکت که ممکن است بر تصمیمات سرمایه گذاران و سهامداران تأثیرگذار باشد، افشای اطلاعات گفته می‌شود. شرکت های سهامی موظف‌اند هر نوع اطلاعات تأثیرگذار را بلافاصله از طریق سازوکاری مشخص اعلام کرده و در معرض استفاده عموم سهامداران قرار دهند.

توضیحات مدیر مالی در مورد افشای اطلاعات

برای اینکه سرمایه گذاری تا حد امکان برای همه عادلانه باشد، شرکت ها باید هم اطلاعات بد و هم اطلاعات خوب خود را افشا کنند. در گذشته، افشای گزینشی و گلچین شده یک مشکل جدی برای سرمایه گذاران بود زیرا افراد داخلی به کرات از اطلاعات به نفع خودشان و به هزینه عموم سهامداران بهره می‌جستند.

شرکت های بورسی تنها نهادهایی نیستند که در معرض قوانین سخت‌گیرانه افشـای اطلاعات قرار دارند. ازنظر قانون، شرکت های کارگزاری و تحلیلگران نیز می‌بایست هرگونه اطلاعاتی را که به تصمیم سرمایه گذاری مرتبط می‌شود، افشا کنند.

معادل‌ انگلیسی افشای اطلاعات عبارت است از:

Disclosure

متأسفانه امروزه به علت عدم رعایت نکات حفاظتی در بحث «‌حفاظت گفتار» ضربات بسیاری بر پیکره دستگاههای دولتی  و پرسنل شاغل در آنها وارد آمده و خسارات جبران ناپذیری را به بار آورده است؛ که باید سعی شود با آموزش درست و برنامه ریزی شده این مهم را تقویت کرد.حضرت امام جعفرصادق(ع)درمورد حفاظت گفتار می‌فرمایند: «‌اگر کسی راز ما را فاش کند، ما را به خطا نکشته بلکه به عمد کشته است»ابوسعید ابوالخیرنیز در مورد عدم حفاظت گفتار چنین می‌گوید:

دیشب غم خود به دل بگفتم، بخفت                         چون صبح دمید دیگری هم می‌گفت

من بودم و دل ،سر مرا فاش که کرد؟!                         دیگر غم دل به دل نمی‌باید گفت

بنابراین برای اینکه مشخص شود از چه باید حفاظت کرد،‌ موضوعات قابل حفاظت به چهار دسته تقسیم شده‌اند:‌۱- تفکرات به آن معنا که هر فرد برای به کار گمارده شدن در مسند مسئولیت می‌بایستی با ارائه فکر خلاق خود موجبات فراهم شدن زمینه کار و درآمد را ایجاد نماید. (حفاظت پرسنلی)‌۲- اسناد و مدارکی که براساس آن تفکر فرد انشاء می‌شود. (حفاظت اسناد و مدارک)  ‌۳- مکان نگهداری اسناد و مدارک. (حفاظت اماکن و تأسیسات)۴- ارتباطی که براساس نیاز به جا به جا کردن این اسناد، امکان افشاء اخبار را فراهم می‌کند. (حفاظت ارتباطات)عناصر افشاء کننده اطلاعات:افشاء کنندگان اطلاعات به دو دسته عمده تقسیم می‌شوند:۱

– افراد آگاه:‌ افرادی هستند که با آگاهی مبادرت به انجام این کار می‌نمایند. مثلاً فردی که مبادرت به قاچاق مواد مخدر می‌کند به این افراد اصطلاحاً «پیک» گفته می‌شود.۲

– افراد ناآگاه: افرادی هستند که نا آگاهانه به انجام کاری مبادرت می‌ورزند مانند فردی که مواد مخدر را بدون اطلاع جا به جا می‌کند(یعنی فرد دیگر بدون اطلاع اقدام به جاسازی موادمخدر در وسائل شخصی فرد ناآگاه نموده و فرد آگاه دیگری آن را از محل جاسازی شده برداشت می‌کند.)فرد آگاه از کار خود به هر ترتیب، ‌اجر و مزد مادی دریافت می‌کنند واقف به سرانجام کار خود می‌باشند مانند جاسوس. لیکن فرد ناآگاه (ناقل) علاوه بر انجام کار بدون اجر و مزد ممکن است گرفتار تشکیلات امنیتی و قضائی هم بشود، (‌این فرد را نیز اصطلاحاً ناقل می‌گوییم) پس نتیجه می‌گیریم که نباید آگاهانه یا غیرآگاهانه مبادرت به افشا اطلاعات نمائیم.خداوندمتعال ما را از موارد ذکر شده در آیات قرآن کریم مانند غیبت، تهمت،‌ دروغ، ظن و بدگمانی و… برحذر داشته است پس چگونه نقش خود را فارغ از حیطه آلودگی‌ها انجام بدهیم؟ ‌اگر کلیه پرسنل سازمان به دستورالعمل‌های حفاظتی مبنی بر حفاظت گفتار و حراست از اطلاعات موجود عمل ننمایند، هیچ یگان حفاظتی، چه در ایران و چه در خارج از کشور قادر به حفظ آن نمی‌باشد، بسیاری از کشورها جز با رعایت مسائل حفاظتی و حفظ اطلاعات طبقه‌بندی شده و فاش نشدن موضوع تا رسیدن به هدف نهایی نتوانستند موفق باشند.  نتیجه می‌گیریم با توجه به اینکه اطلاعات در اختیار افراد قرار دارد، نگهداری اطلاعات تنها به یگان حفاظت اطلاعات برنمی‌گردد و باید به این نکته توجه داشت:  ‌نه عاقلانه و نه عملی است که اطلاعات در یک موضع و حفاظت در موضع دیگری باشد، چرا که این دو لازم و ملزوم یکدیگرند.بعنوان مثال : در جلسه‌ای که جهت عزل و نصب یکی از افراد مسئول در سازمان برگزار می‌شود، موضوع عزل و نصب در یک محیط بسته عنوان می‌گردد، بدون آنکه تصمیمی در این باره اتخاذ گردد. بلافاصله پس از اتمام جلسه دو تلفن همزمان با مسئولی که تصمیم داشت عزل و نصب را انجام دهد گرفته می‌شود یکی فرد عزل شده و دیگری فرد نصب شده، یکی گلایه‌مند و دیگر تشکر از موضوع. بحث این است که چگونه در زمانی که هنوز تصمیمی گرفته نشده موضوع در خارج از جلسه افشاء گردیده است و این خود مبین عدم رعایت حفاظت گفتار از سوی برخی از افراد مسئول می‌باشد. حال روشن می‌شود در چنین فضایی کار مدیریتی چه کار توان‌فرسا و نشدنی است. پس نتیجه گرفته می‌شود ما زمانی می‌توانیم حفاظتی عمل کنیم که هر یک از صاحبان اطلاعات ما حفاظتی باشند.می‌توان گفت که خداوند متعال انسان و تمام موجودات را حفاظتی آفریده است و هر موجودی برروی زمین دارای وسیله‌ای برای حفاظت خود در برابر تهدیدات احتمالی می‌باشد. در جامعه‌ای که نیروهای انتظامی مشغول فعالیت می‌باشند چه لزومی احساس می‌شود که ما بر روی خودروی شخصی خود وسایل امنیت از قبیل دزدگیر و غیره نصب نمائیم. این خود نشان از اهمیت دادن به امر حفاظت در هر فرد می‌باشد.

مسأله حفاظت اطلاعات در جنگ و جهاد موضوع جدیدی نیست. در صدر اسلام نیز، در دوران رسول اکرم(ص) و حضرت علی(ع) و سایر ائمه ی معصومین مسأله حفاظت اطلاعات اهمیت زیادی داشته است. در آن زمان اسرار جنگ از قبیل زمان ومکان حمله، تعداد نیروها، امکانات و تجهیزات از حفاظت خوبی برخوردار بود، حتی اصحاب حضرت تا لحظاتی قبل از حمله از آن مطلع نبودند.

مثال: پیامبر اسلام (ص) هنگامی که می خواست به دشمن حمله کند، پس ازخروج از شهر، جاده های بیراهه را در پیش می گرفت و سخت ترین راه را انتخاب می کرد و روزها به استراحت می پرداخت. تا جاسوسان دشمن مسیر حرکت را کشف نکنند و بتواند با لشکریان اسلام به طور غافلگیرانه بر دشمن بتازد.

حضرت علی (ع) در نهج البلاغه نامه ی ۵۳ به مالک اشتر می فرماید:

(( ای مالک در کارهای کارگزارانت کاوش و رسیدگی کن و جاسوسان وفادار بر آن ها بگمار، زیرا خبرگیری و بازرسی کارهای آنان توسط تو سبب وادار نمودن ایشان است بر امانت داری و مدارا نمودن و نرمی با رعیت)).

بدیهی است مهم ترین اطلاعات هر کشوری که در حال جنگ است اطلاعات نظامی می باشد که طرفین درگیر، هریک نسبت به دیگری دست به جمع آوری آن می زنند تا به برتری نظامی برسند. از این رو هریک در تلاشند ضمن پنهان نگه داشتن اطلاعات مربوط به خود به اطلاعات مهم طرف مقابل دست یابند، تا از این طریق به هدف موردنظر که پیروزی در جنگ است نایل آیند.

۱- تعریف اطلاعات: ‘

اطلاعات جمع اطلاع است و در اصطلاح به معنی آگاهی ها، دانستنی ها و معلومات می باشد. اطلاعات به دو دسته نظامی و غیرنظامی تقسیم می شود:

نظامی:

۱- استقرار، تعداد نفرات، تجهیزات دشمن در منطقه و نوار مرزی

۲- جابه جایی نیروهای دشمن .

غیرنظامی:

اخبار رادیو، تلویزیون، روزنامه، مجلات و…

اعلام زمان برگزاری آزمون سراسری و نتایج آن و… .

۲- تعریف حفاظت اطلاعات:

عبارت است از کلیه ی اقداماتی که به منظور حفظ و نگهداری اخبار و اطلاعات حیاتی (نظامی و غیرنظامی) به عمل می آید.

۳- علل ضرورت حفاظت اطلاعات

– مخفی نگه داشتن اسرار خودی

– جلوگیری از غافلگیر شدن

– به دست گرفتن ابتکارعمل

– اعمال اراده و نیات خود به دشمن

۴- عوامل افشای اطلاعات نظامی

– عدم رعایت اصول حفاظتی توسط نیروهای خودی

– نفوذ عناصر پنهانی دشمن در بین نیروهای خودی

۵- ضرورت همکاری با مراجع حفاظتی

– ادای تکلیف و عمل به فرمایش حضرت امام (ره)

– بی تفاوت نبودن در برابر فعالیت های دشمنان و یاری نمودن عناصر اطلاعاتی خودی در خنثی نمودن فعالیت های آن.

۶- رعایت اصول حفاظتی به منظور جلوگیری از دسترسی دشمن به اطلاعات خودی

– حفاظت گفتار

– حفاظت اسناد و مدارک

– حفاظت شخصی

– حفاظت تبلیغات

– حفاظت فیزیکی از اماکن و تأسیات

– حفاظت مخابراتی

– حفاظت سلاح و مهمات

از مجموعه ی فوق، اصول حفاظت گفتار و اسناد و مدارک را به لحاظ اهمیت موضوع به طور مشروح مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار می دهیم.

حفاظت گفتار و اسناد و مدارک

۱- تعریف حفاظت گفتار:

عبارت است از مالک زبان خود بودن، تسلط برگفتار داشتن و ترک کردن آن چه که در گفتن آن سودی نیست.

۲- تعریف حفاظت اسناد و مدارک:

عبارت است از جلوگیری از دسترسی نیروهای دشمن به مدارک و اسناد حساس و حیاتی. مانند: نقشه، عکس، طرح های عملیاتی، کارت شناسایی، پلاک هویت و… .

۳- راه های افشای اسرار

– آگاهانه: نفوذ دشمن در نیروهای خودی

– ناآگاهانه: به علت ساده اندیشی، خودنمایی، پرحرفی و پرگویی، ضعف در خویشتن داری، دوستی و محبت نابه جای نیروهای خودی.

۴- طبقه بندی اسناد و مدارک:

– به کلی سری:

اسنادی که افشای غیرمجاز آن باعث وارد شدن ضربه های اساسی و ایجاد خسارات و خطرات جبران ناپذیری به منابع حیاتی کشور می گردد، مانند: طرح های استراتژیکی نظامی و سیاسی.

– سری:

به اسنادی گویند که اگر آن سند افشا شود ضربه و خسارت مهمی به نیروهای خودی خواهد زد. مانند: آمار تجهیزات یگان های رزم، آمار نیروها و امکانات.

– خیلی محرمانه:

اسنادی که افشای غیر مجاز آن در بین مردم آزاد نبوده و فقط کارکنان یگانی و سازمانی باید بدانند، مانند: طرح های آموزش رزمی، ابلاغیه، دستورالعمل ها و… .

– محرمانه:

برای اسنادی به کار می رود که انتشار آن ها در بین عموم آزاد نبوده و به درجه ی حفاظتی کمتر از خیلی محرمانه نیاز داشته باشد، مانند: لوحه ی نگهبانی، برنامه های آموزشی.

۵- اندرزهای حفاظتی

– اجتناب از گفتن سخنان بیهوده و زیاد

– اجتناب از بیان مسائل خانوادگی در مجامع عمومی و غیر قابل اطمینان

– اجتناب از بیان مسائل شغلی در مجامع خصوصی و عمومی و مکانهای غیر قابل اطمینان

– اجتناب از بازگویی مطالب طبقه بندی شده در مکالمات تلفنی و یا محیط مجازی

– اجتناب از نوشتن مطالب طبقه بندی شده در نامه ها و مراسلات پستی تحت هر شرایطی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *